ขึ้นจากที่ลึก ทำอย่างไรถึงจะปลอดภัย
เพื่อนๆ นักดำน้ำครับ หลายคนคงจะพอทราบกันดีว่า อันตรายจากการดำน้ำนั้น ส่วนใหญ่สามารถเกิดขึ้นได้ จากการขึ้นจากที่ลึก มาสู่ที่ตื้น หรือสู่ผิวน้ำ หากมีทักษะที่ดี ก็จะสามารถป้องกันอันตรายเหล่านั้นได้ แต่หากไม่รู้ หรือไม่ได้ฝึกฝนเป็นประจำ ก็อาจทำให้ตัวเอง ตกอยู่ในอันตราย จากโรคของการดำน้ำได้นะครับ
ไปอ่านมาจากหนังสือหลายเล่ม รวมทั้งจากนิตยสารรายเดือนเร็วๆ นี้ ก็ได้เกิดความคิด และนำมาคุยกันครับ วิธีการขึ้นจากที่ลึกมาสู่ผิวน้ำ ควรคำนึงถึงสิ่งต่อไปนี้นะครับ
- ก่อนขึ้น ควรหยุดอยู่กับที่สักนิดหนึ่งก่อนนะครับ อย่าขึ้นเลย ขณะที่กำลังเคลื่อนไหวอยู่ เพราะการหยุดสักครู่หนึ่งนั้น จะทำให้เราได้มีเวลาเตรียมตัว และปรับสภาพจิตใจให้พร้อม สำหรับการขึ้น รวมทั้ง ทำให้เราได้มีโอกาส ดูสิ่งแวดล้อมรอบกาย เพื่อความปลอดภัยด้วยครับ
- ขณะที่ขึ้น ควรเฝ้าระวังอัตราความเร็วในการขึ้นให้ดี อย่าขึ้นเร็วเกินไป ในตำรากล่าวไว้ว่า ให้ขึ้นที่ความเร็ว 18 เมตรต่อนาที แต่ในหลักปฏิบัติจริง ควรขึ้นไม่เกิน 9 เมตรต่อนาที นะครับ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ขณะที่ขึ้นมาตื้นกว่า 18 เมตรแล้ว เพราะช่วงนั้น อากาศจะขยายตัวเร็วกว่า เมื่ออยู่ในที่ลึก วิธีการเฝ้าระวังความเร็ว ก็สามารถดูจากฟองอากาศ โดยให้ขึ้นช้ากว่าฟองอากาศมากๆ หรือดูเข็มวัดความลึก ให้ค่อยๆ ตีกลับลงมาช้าๆ หรือดูจาก คอมพิวเตอร์ในการดำน้ำ ก็ได้ครับ
- ควรจะหยุดอยู่กับที่ เมื่อขึ้นมาถึง 10 เมตร สักครู่ เพราะตื้นกว่า 10 เมตรนั้น การขึ้นเร็ว จะยิ่งอันตรายกว่าในที่ลึก เนื่องจากอากาศขยายตัวได้เร็วกว่า การหยุดสักครู่ตรงนี้ จะทำให้เรามีโอกาส และมีเวลาปรับตัว รวมทั้งดูสิ่งแวดล้อม และการปรับความเร็ว ปล่อยอากาศออกจากเสื้อบีซีดี ด้วยครับ
- พยายามรักษาการจมลอยให้เป็นกลาง ไม่ควรทำให้ตัวลอยด้วยการเติมลมนะครับ เพราะเมื่อเราขึ้นมา ลมในเสื้อบีซีดีจะขยายตัว หากรวมกับที่ อากาศในฟองของชุดเวทสูท ขยายตัวด้วยแล้ว อาจจะทำให้เราเป็นบวก หรือลอยขึ้นอย่างรวดเร็วเกินไป ก็ได้ครับ ในขณะเดียวกัน หากเราทำตัวให้เป็นลบ ก็จะต้องออกแรงมาก กว่าจะเตะขาขึ้นถึงผิวน้ำได้ หรือหากเตะขาไม่เป็น ก็อาจะทำให้จมกลับลงไปใหม่ แต่การรักษาความเป็นกลางไว้แล้วนั้น เมื่อขึ้นมา พออากาศในบีซีดีเริ่มขยายตัว ต้องสามารถปล่อยลมออก เพื่อบังคับไม่ให้ลอยเร็วเกินไปด้วยนะครับ
- ควรขึ้นด้วยกำลังขา ไม่ควรใช้ลมในบีซีดียกตัวขึ้นนะครับ การใช้ขาตีฟินขึ้นไปนั้น จะทำให้นักดำน้ำสามารถควบคุม ตัวเองได้ดีกว่า นักดำน้ำมือใหม่จำนวนมาก เข้าใจผิดคิดว่า ก่อนขึ้นต้องเติมลมเข้าบีซีดี อย่าทำอย่างนั้นนะครับ ต้องให้ตัวเป็นกลาง ไม่ใช่เป็นบวก สำหรับการขึ้นอย่างปลอดภัยครับ
- หมั่นดู depth guage บ่อยๆ นะครับ จะได้แน่ใจว่า ไม่ขึ้นเร็วเกินไป และทำให้รู้ตัวอยู่เสมอว่า ขึ้นมาถึงจุดไหนแล้ว
- ปล่อยอากาศออกจากบีซีดี อย่างสม่ำเสมอ บ่อยๆ และปล่อยออกก่อนที่ตัวจะลอย เราควรชูท่อ low pressure inflator ไว้เหนือศีรษะตลอดเวลา ที่กำลังขึ้นมานะครับ เวลาปล่อยอากาศจะได้ทำได้ง่ายๆ
- ให้คิดไว้ก่อนเลยนะครับ ว่าเราต้องการป้องกันการขึ้นเร็ว ไม่ใช่เตรียมตัวแก้ไขหากขึ้นเร็ว เพราะหากขึ้นเร็วไปแล้ว กว่าจะเริ่มแก้ไขได้ ก็มักจะสายเกินไปเสียทุกทีครับ
| เขียนโดย | ดร. พิชิต เมืองนาโพธิ์ |
| นำเสนอ 19 พ.ย. 2546 | |
| ปรับปรุงล่าสุด 01 ต.ค. 2550 | |
