TAT License No. 12/01654

วิธีปฏิบัติตัว ในการดำน้ำเรือจม (Wreck)

เมื่อกล่าวถึงการดำน้ำที่เรือจม นักดำน้ำหลายท่านคงนึกถึงภาพที่มืดๆ ลึกลับ ท้าทาย ตื่นเต้น และรู้สึกผจญภัย แต่สิ่งที่นักดำน้ำทุกท่าน ต้องระวังไว้เสมอคือ ต้องระวังอันตรายที่แฝงอยู่ เนื่องจากการดำเรือจมนั้น หากเกิดอันตรายขึ้น ก็มักจะเป็นอันตรายที่ร้ายแรง ดังนั้น จึงควรมีการวางแผนการดำน้ำ บริเวณเรือจม อย่างรอบครอบ

โดยปกติ เรือที่จมอยู่ใต้ทะเล จะถูกกัดเซาะโดยน้ำเค็ม กระแสน้ำ และฝุ่นทรายที่ลอยไปมา ซึ่งเปรียบเสมือนกับมีดที่ถูกลับให้คมอยู่เสมอ รวมทั้งตัวเรือที่เป็นสนิม และมีสัตว์ทะเลเช่นเพรียง หอย มาอาศัยเกาะอยู่นักดำน้ำจึงควรระมัดระวังการบาดเจ็บจากสิ่งแหลมคมเหล่านี้ รวมไปถึงการระมัดระวังอุปกรณ์ดำน้ำ มิให้เสียหายจากสิ่งเหล่านี้ เพราะอาจก่อให้เกิดอันตรายกับตัวเรา ที่ต้องอาศัยอุปกณ์เหล่านั้น เพื่อความปลอดภัยและนอกเหนือจากเพรียง หรือหอยที่เกาะอยู่ตามตัวเรือแล้ว ตามตัวเรือก็มักจะมีปลาหิน ซึ่งเป็นปลาที่มีอันตรายมาก แฝงตัวอยู่ เนื่องจากเป็นปลาที่มีพิษ และสามารถพรางตัว กับสิ่งแวดล้อม ได้เป็นอย่างดีทำให้สังเกตได้ยาก จึงควรระมัดระวังการวางมือและเท้า ดังนั้น วิธีป้องกันที่ดีที่สุดคือ ไม่เอามือไปจับต้องตัวเรือ หรือสิ่งมีชีวิตใดๆ ใต้น้ำ

นอกจากสิ่งมีคมเหล่านั้นแล้ว ยังมีสายเบ็ด เศษอวน หรือสิ่งของต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นเชือก หรือสายไฟระโยงระยาง ทั้งภายนอก และภายในเรือด้วย เนื่องจากเรือจมนั้น ส่วนมากมักจะจมลง ขณะที่กำลังใช้งานอยู่และหลังจากที่เรือจมลงแล้ว ตัวเรือมักจะกลายเป็น แนวปะการังเทียม และมีสัตว์น้ำต่างๆ มาอาศัยอยู่อย่างมากมาย ทำให้เกิดการจับสัตว์ทะเล ด้วยสายเบ็ด หรืออวน ดังนั้น นักดำน้ำจึงควรรมัดระวังตัวอยู่เสมอควรมองรอบๆ ตัว และด้านบนอยู่เรื่อยๆ รวมทั้งหลีกเลี่ยงการเข้าใกล้ กับสิ่งที่เกี่ยวติดได้ อุปกรณ์สำคัญที่ควรจะมีติดตัวไว้ เวลาไปดำเรือจมก็คือ มีด หรืออุปกรณ์ในการตัดอื่นๆ หากจะพกมีดไปในการดำเรือจมควรมีสักสองเล่มจึงจะดี เล่มใหญ่ที่สามารถใช้งัดแงะสิ่งต่างๆ ได้ กับเล่มเล็กที่มีความคมมากๆ สำหรับเป็นมีดสำรองกรณีฉุกเฉิน และเพื่อให้ปลอดภัยยิ่งขึ้น ควรพกมีดให้ห่างกัน เช่นเ่ล่มหนึ่งพกไว้ด้านในของน่องอีกเล่มหนึ่งพกไว้กับ BCD เพื่อให้แน่ใจได้ว่า เราจะสามารถเอื้อมมือไปหยิบมีด มาใช้งานได้ อย่างน้อยหนึ่งเล่ม หากเกิดการเกี่ยวติดขึ้น

ในการดำน้ำที่เรือจม มักจะเป็นการดำน้ำในที่ที่มีกระแสน้ำไหล และการที่มีน้ำไหลผ่านเรือจมนั้น อาจจะทำให้เกิดการดันและการดูดของน้ำได้ นักดำน้ำควรระมัดระวังเป็นพิเศษ เมื่อว่ายผ่านช่องเปิดบริเวณซากเรือควรมองดูสิ่งแขวนลอยในน้ำ ว่าถูกดูดเข้าไปในช่อง หรือถูกดันออกจากช่อง หรือไม่ ด้วยการยื่นมือไปข้างหน้า เพื่อสัมผัสถึง การไหลของกระแสน้ำ ตามช่องต่างๆ ของเรือจม หากพบว่ามีการดูดหรือการดัน ควรหลีกให้ห่างจากบริเวณดังกล่าวเสีย

เมื่อทราบเช่นนี้แล้ว การดำน้ำบริเวณเรือจม จึงควรที่จะระมัดระวังเป็นพิเศษ ไม่ควรดำเข้าไปในตัวเรือ เนื่องจากโครงสร้างของเรือ จะมีการผุพังไปเรื่อยๆ เมื่อถึงเวลาพังทลายลง มักเกิดขึ้นอย่างปัจจุบันทันด่วนโดยเฉพาะเมื่อมีกระแสน้ำ หรือคลื่นลมที่รุนแรง บางครั้งตัวนักดำน้ำเอง ก็อาจจะทำให้เกิดการพังทลาย ของโครงสร้างเรือ ได้เช่นกัน เช่นฟองอากาศจากนักดำน้ำ อาจจะไปทำให้เกิดการผุพัง หรือเคลื่อนที่ ของตัวซากได้โดยง่ายดังนั้นจึงควรที่จะหลีกเลี่ยง โครงสร้างที่ไม่มั่นคง ในการดำน้ำเรือจม หลีกเลี่ยงส่วนที่เป็นผนัง ข้างฝา ที่มีการเคลื่อนไหวจากกระแสน้ำ หรือมองดูแล้วไม่น่าไว้วางใจเรือจมบางลำที่เป็นเรือรบ หรือผ่านการสู้รบมา อาจจะมีวัตถุระเบิด อยู่ในบริเวณซาก บางครั้งอาจจะมีซากหล่นลงมาทับ หรือตัววัตถุระเบิดเอง อยู่ในที่ ที่สามารถหล่นร่วงลงไปได้ ถึงแม้ะจมอยู่ใต้น้ำเป็นเวลานานแต่วัตถุระเบิดจำนวนมาก อาจจะยังสามารถระเบิด และทำอันตรายต่อนักดำน้ำได้ และเคยมีนักดำน้ำเสียชีวิต เพราะเกิดการระเบิดของวัตถุระเบิดใต้น้ำมาแล้ว

ทั้งนี้ การอ่านบทความนี้ ไม่ได้ทำให้เราสามารถดำน้ำในเรือจม ได้อย่างปลอดภัย นักดำน้ำที่ต้องการดำในเรือจม ควรจะเรียน Advanced Open Water ในส่วนของ Wreck Diving หรือ Wreck Specialty เพราะการเรียนเต็มหลักสูตรนั้น ผู้เรียนจะได้เรียนรู้ทฤษฎี และฝึกภาคปฏิบัติ ภายใต้การดูแลอย่างใกล้ชิดจากผู้สอนและการฝึกภาคปฏิบัตินั้น มีทักษะหลายอย่าง ที่จำเป็นต้องเรียนรู้ ก่อนที่จะดำน้ำในเรือจมได้อย่างปลอดภัย การดำน้ำในเรือจม โดยไม่ผ่านหลักสูตรมาก่อน ถือว่าเป็นการดำน้ำ เกินขีดจำกัดของตัวเอง ซึ่งมักจะนำเอาความผิดพลาด และอุบัติเหตุ ให้เกิดขึ้นกับตัวเราได้โดยง่าย

ข้อมูลจาก ดร.พิชิต เมืองนาโพธิ์
พิสูจน์อักษร ทีมงาน FreedomDIVE
นำเสนอ 15 มิ.ย. 2548
ปรับปรุงล่าสุด 01 ต.ค. 2550