ฝืนความเคยชิน เพื่อความปลอดภัยในการดำน้ำ

มีผู้รู้เคยกล่าวไว้ว่า "เมื่อนักดำน้ำตกอยู่ภายใต้ความเครียด เขาจะลืมทุกอย่างที่เรียนรู้มา และจะมีพฤติกรรมตามสัญชาตญาณ การมีหน้ากาก และเร็กฯ อยู่ในที่ที่ควรจะอยู่นั้น ไม่ใช่สิ่งที่เคยชิน หรือสิ่งที่เป็นไปตามสัญชาตญาณ"

ในฐานะผู้สอนดำน้ำ พวกเราคงเคยพบเรื่องราวที่สัญชาตญาณ มีอิทธิพลเหนือสิ่งที่เรียนรู้มา กันคนละหลายครั้งนะครับ เมื่อมันเกิดขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งภายใต้ความลึกแล้วละก็ เป็นเรื่องที่ต้องคิดกันหนัก และเป็นเรื่องที่น่ากลัวในการเผชิญหน้ากับมัน

สิ่งแรกและสิ่งที่ลำบาก สำหรับสถานการณ์เช่นนี้ก็คือ นักดำน้ำที่มีความกลัว และไม่สามารถควบคุมตนเองได้ ตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของแอดดรีนาลีนนั้น จะมีกำลังมากกว่าปกติ ยากมากทึ่จะควบคุมสถานการณ์ให้อยู่ภายใต้อำนาจ ของเราได้โดยง่ายครับ

จากข้อเขียนของนาย Barton S. Zuckerman ในนิตยสาร Dive Training ฉบับเดือนมกราคม 2007 เขาได้กล่าวว่า เขาได้พบกับเหตุการณ์ที่นักดำน้ำ panic และถอดหน้ากากออกใต้น้ำ เริ่มจากการที่เห็นว่านักเรียนของเขา มีน้ำอยู่ในหน้ากาก ตาของนักดำน้ำก็จะโต (หรือมีนัยน์ตาที่เบิกกว้างนั่นเองครับ) และความรู้สึกสับสนกับอาการเริ่ม panic ก็จะก่อตัวขึ้นในจิตใจ ของนักดำน้ำคนนั้น ถึงแม้ว่านักดำน้ำยังสามารถคุมสติ และสมาธิได้ ขณะเดียวกันก็กำลังพยายามสงบจิตใจอยู่ แต่นายบาร์ตันก็รู้สึกว่า นักดำน้ำไม่ได้หายใจออกทางจมูก เพื่อเคลียร์น้ำในหน้ากาก แต่กลับทำสิ่งที่คลาสสิคมาก สำหรับความผิดพลาด ในการไล่น้ำออกจากหน้ากาก คือหายใจออกทางปากขณะที่เงยหน้าขึ้น

แรงโน้มถ่วงของโลก ซึ่งยังมีอิทธิพลอยู่ถึงแม้จะอยู่ใต้ทะเล ก็นำเอาน้ำในหน้ากากเข้าไป ในรูจมูกของนักเรียนผู้นั้น จากนั้นนักเรียนก็เริ่มจะมีอาการ panic อย่างควบคุมไม่ได้ นายบาร์ตันบอกว่า เขาถอดหน้ากากของนักเรียนออก และบีบจมูกไว้ ซึ่งทำให้สถานการณ์อยู่ภายใต้การควบคุมทันที นักดำน้ำก็ผ่อนคลาย หลับตา และหายใจเข้าออกตามปกติ ถึงแม้ว่าจะต้อง ขึ้นสู่ผิวน้ำอย่างทุลักทุเล และต้องคุยกันยาวหน่อย แต่มันก็ปลอดภัย

นักเรียนที่ประสบเหตุบอกภายหลังว่า เขารู้สึกปลอดภัย และผ่อนคลายทันทีที่หน้ากากหลุดออกจากใบหน้า และรับรู้ว่าผู้สอนได้ควบคุมสถานการณ์ไว้แล้ว

นายบาร์ตันกล่าวว่า เขาแน่ใจว่าเขาไม่ใช่ผู้สอนคนแรก หรือคนสุดท้ายที่ทำแบบนี้แน่นอน แต่เขาก็ไม่เคยได้ยิน ว่ามีการบอกเล่า หรือสอนเทคนิคนี้กัน ก็เป็นวิธีที่เขาจะเก็บไว้ใช้ เมื่อพบกับสถานการณ์แบบนี้อีก และอยากจะแบ่งปันกัน กับผู้สอนคนอื่นๆ ครับ